اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم + بررسی کامل

اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم یکی از چالش‌های رایج و در عین حال کمتر شناخته‌شده در میان خانواده‌هاست که می‌تواند تأثیر عمیقی بر رشد عاطفی، اجتماعی و تحصیلی کودک بگذارد. بسیاری از کودکان مبتلا به اختلال طیف اوتیسم هنگام جدا شدن از والدین یا مراقبان اصلی خود دچار نگرانی شدید، بی‌قراری، گریه‌های طولانی یا حتی رفتارهای پرخاشگرانه می‌شوند. این نوع اضطراب معمولاً فراتر از واکنش طبیعی کودکان به جدایی است و می‌تواند با ویژگی‌های خاص اوتیسم مانند وابستگی به روتین‌ها، حساسیت‌های حسی و دشواری در تنظیم هیجانات تشدید شود. بررسی کامل اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم به والدین و متخصصان کمک می‌کند تا علائم هشداردهنده را زودتر تشخیص دهند و از راهکارهای مؤثر برای مدیریت و کاهش آن استفاده کنند.

همچنین شما می توانید رفتار با کودک پرخاشگر ۶ ساله را از مقاله مربوطه مطالعه کنید.

اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم چیست؟

اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم نوعی واکنش شدید عاطفی و رفتاری است که هنگام دور شدن کودک از والدین، مراقبان یا افراد امن زندگی او بروز می‌کند. بسیاری از کودکان به طور طبیعی در سنین پایین هنگام جدا شدن از والدین احساس نگرانی یا ناراحتی دارند، اما در کودکان مبتلا به اختلال طیف اوتیسم (ASD) این اضطراب معمولاً شدیدتر، طولانی‌تر و پیچیده‌تر است. این کودکان اغلب به حضور یک یا چند فرد مشخص وابستگی عمیقی پیدا می‌کنند و نبود آن‌ها می‌تواند باعث احساس ناامنی، ترس یا سردرگمی شود.

یکی از دلایل اصلی بروز اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم، نیاز شدید آن‌ها به ثبات و پیش‌بینی‌پذیری در محیط است. کودکان طیف اوتیسم معمولاً با تغییرات ناگهانی یا موقعیت‌های جدید به سختی سازگار می‌شوند. بنابراین زمانی که از والدین یا مراقبان خود جدا می‌شوند، ممکن است احساس کنند کنترل شرایط را از دست داده‌اند. این موضوع می‌تواند به بروز رفتارهایی مانند گریه شدید، چسبیدن به والدین، مقاومت در برابر رفتن به مدرسه یا مهدکودک، بی‌قراری و حتی رفتارهای تکراری یا پرخاشگرانه منجر شود.

اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم ممکن است در موقعیت‌های مختلفی مانند رفتن به مدرسه، مهدکودک، خوابیدن در اتاق جداگانه یا حتی ترک کوتاه‌مدت والدین از خانه ظاهر شود. اگر این اضطراب به‌درستی شناسایی و مدیریت نشود، می‌تواند بر رشد اجتماعی، استقلال و توانایی کودک برای برقراری ارتباط با دیگران تأثیر بگذارد. به همین دلیل شناخت دقیق این نوع اضطراب و آگاهی از نشانه‌ها و عوامل مؤثر در بروز آن، نقش مهمی در کمک به کودک و ایجاد احساس امنیت بیشتر در او دارد.

چرا کودکان مبتلا به اوتیسم بیشتر دچار اضطراب جدایی می‌شوند؟

کودکان مبتلا به اوتیسم معمولاً نسبت به تغییرات محیطی، روابط اجتماعی و شرایط جدید حساسیت بیشتری دارند. به همین دلیل زمانی که از والدین یا مراقبان اصلی خود جدا می‌شوند، ممکن است احساس ناامنی و استرس بیشتری را تجربه کنند. ویژگی‌های خاص این کودکان باعث می‌شود جدایی برای آن‌ها دشوارتر از بسیاری از کودکان دیگر باشد.

• وابستگی شدید به افراد آشنا: بسیاری از کودکان اوتیسم به والدین یا مراقبان اصلی وابستگی عاطفی عمیقی دارند و حضور آن‌ها برای احساس امنیت و آرامش ضروری است.
• نیاز زیاد به روتین و پیش‌بینی‌پذیری: تغییر در برنامه‌های روزمره یا جدا شدن از والدین می‌تواند نظم ذهنی کودک را به هم بزند و باعث ایجاد اضطراب شدید شود.
• دشواری در درک موقعیت‌های اجتماعی: برخی کودکان اوتیسم در درک اینکه جدایی موقتی است مشکل دارند و ممکن است تصور کنند والدین دیگر بازنمی‌گردند.
• مشکلات در تنظیم هیجانات: کودکان طیف اوتیسم گاهی در مدیریت احساساتی مانند ترس، نگرانی یا ناراحتی دچار مشکل هستند و جدایی می‌تواند این احساسات را تشدید کند.
• حساسیت‌های حسی و محیطی: محیط‌های جدید مانند مهدکودک یا مدرسه ممکن است از نظر صدا، نور یا شلوغی برای کودک آزاردهنده باشند و اضطراب جدایی را افزایش دهند.
• مهارت‌های ارتباطی محدود: برخی کودکان اوتیسم نمی‌توانند نگرانی یا ترس خود را به‌خوبی بیان کنند و این موضوع باعث می‌شود اضطراب آن‌ها شدیدتر بروز پیدا کند.

ترکیبی از عوامل عصبی، رفتاری و محیطی باعث می‌شود کودکان مبتلا به اوتیسم بیشتر در معرض اضطراب جدایی قرار بگیرند. آگاهی والدین از این دلایل می‌تواند به آن‌ها کمک کند تا با استفاده از روش‌های مناسب، احساس امنیت و آرامش بیشتری برای کودک ایجاد کنند.

تفاوت اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم با کودکان عادی

اضطراب جدایی در بسیاری از کودکان در سال‌های اولیه رشد طبیعی است و معمولاً با افزایش سن کاهش پیدا می‌کند. اما در کودکان مبتلا به اختلال طیف اوتیسم، این نوع اضطراب اغلب شدیدتر، طولانی‌تر و همراه با واکنش‌های رفتاری متفاوتی است. تفاوت در نحوه پردازش هیجانات، ارتباطات اجتماعی و نیاز به ثبات محیطی باعث می‌شود تجربه اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم با کودکان عادی تفاوت‌هایی داشته باشد.

اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم صرفاً یک واکنش عاطفی ساده نیست، بلکه اغلب با ویژگی‌های خاص این اختلال مانند نیاز به ثبات، دشواری در ارتباطات و حساسیت‌های محیطی مرتبط است. به همین دلیل مدیریت این نوع اضطراب معمولاً نیازمند راهکارهای تخصصی‌تر و حمایت بیشتر از سوی والدین و متخصصان است.

راهکارهای عملی برای کاهش اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم

اضطراب جدایی در کودکان مبتلا به اوتیسم می‌تواند برای کودک و والدین چالش‌برانگیز باشد. بسیاری از این کودکان هنگام جدا شدن از والدین یا مراقبان اصلی خود احساس ناامنی و نگرانی شدیدی را تجربه می‌کنند. دلیل این موضوع اغلب به نیاز زیاد آن‌ها به ثبات، وابستگی به افراد آشنا و دشواری در مدیریت هیجانات برمی‌گردد. خوشبختانه با استفاده از راهکارهای عملی، برنامه‌ریزی مناسب و ایجاد احساس امنیت در کودک می‌توان شدت این اضطراب را تا حد زیادی کاهش داد. والدین، مربیان و درمانگران با اجرای تکنیک‌های رفتاری و ایجاد محیطی قابل پیش‌بینی می‌توانند به کودک کمک کنند تا به تدریج با جدایی سازگار شود.

ایجاد روتین و برنامه روزانه قابل پیش‌بینی

کودکان مبتلا به اوتیسم معمولاً زمانی احساس امنیت بیشتری دارند که بدانند چه اتفاقی قرار است رخ دهد. داشتن یک برنامه روزانه مشخص می‌تواند به کاهش استرس و اضطراب آن‌ها کمک کند.

نکات مهم برای ایجاد روتین مؤثر:

• زمان مشخص برای بیدار شدن، غذا خوردن و خواب
• برنامه مشخص برای رفتن به مدرسه یا مهدکودک
• اطلاع دادن به کودک قبل از هر تغییر در برنامه
• استفاده از نشانه‌های بصری برای نشان دادن برنامه روزانه

جدول نمونه برنامه روزانه کودک:

ایجاد چنین برنامه‌ای باعث می‌شود کودک احساس کند شرایط قابل پیش‌بینی است و این موضوع می‌تواند اضطراب جدایی را کاهش دهد.

تمرین جدایی‌های کوتاه و تدریجی

یکی از مؤثرترین روش‌ها برای کاهش اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم، تمرین جدایی به صورت تدریجی است. در این روش کودک به آرامی یاد می‌گیرد که جدایی موقتی است و والدین دوباره بازمی‌گردند.

مراحل تمرین جدایی تدریجی:

• شروع با جدایی‌های بسیار کوتاه (چند دقیقه)
• افزایش تدریجی زمان جدایی
• توضیح دادن به کودک درباره زمان بازگشت
• حفظ آرامش هنگام خداحافظی

نمونه روند تمرین:

این روش کمک می‌کند کودک به تدریج اعتماد بیشتری پیدا کند و اضطراب او کاهش یابد.

استفاده از نشانه‌های بصری و داستان‌های اجتماعی

بسیاری از کودکان اوتیسم اطلاعات بصری را بهتر از توضیحات کلامی درک می‌کنند. استفاده از تصاویر، کارت‌ها یا داستان‌های اجتماعی می‌تواند به کودک کمک کند مفهوم جدایی و بازگشت والدین را بهتر بفهمد.

روش‌های مؤثر:

• استفاده از کارت‌های تصویری برای نشان دادن مراحل روز
• ساخت داستان کوتاه درباره رفتن به مدرسه و بازگشت والدین
• استفاده از جدول تصویری برنامه روزانه
• نشان دادن زمان بازگشت با ساعت یا تایمر

جدول نمونه ابزارهای بصری:

این ابزارها کمک می‌کنند کودک موقعیت جدایی را بهتر درک کند و احساس کنترل بیشتری داشته باشد.

ایجاد خداحافظی کوتاه و ثابت

نحوه خداحافظی والدین تأثیر زیادی بر میزان اضطراب کودک دارد. خداحافظی طولانی یا پر از احساسات شدید ممکن است اضطراب کودک را افزایش دهد.

نکات مهم در خداحافظی:

• خداحافظی کوتاه، آرام و واضح
• استفاده از یک جمله ثابت برای خداحافظی
• اجتناب از بازگشت دوباره بعد از خداحافظی
• حفظ آرامش والدین

نمونه الگوی خداحافظی:

این روش باعث می‌شود کودک به یک الگوی مشخص عادت کند و اضطراب کمتری تجربه کند.

تقویت رفتارهای مثبت کودک

تشویق و تقویت رفتارهای مثبت می‌تواند نقش مهمی در کاهش اضطراب جدایی داشته باشد. وقتی کودک بتواند جدایی را بهتر تحمل کند، تشویق او باعث می‌شود این رفتار در آینده تکرار شود.

روش‌های تقویت رفتار مثبت:

• تحسین کلامی بعد از جدایی موفق
• دادن پاداش کوچک
• ثبت پیشرفت کودک
• تشویق تلاش کودک حتی اگر کامل نباشد

جدول نمونه سیستم پاداش:

تقویت مثبت به کودک کمک می‌کند احساس موفقیت داشته باشد و به تدریج با جدایی راحت‌تر کنار بیاید.

در نهایت، کاهش اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم نیازمند صبر، ثبات و همکاری میان والدین، مربیان و متخصصان است. با استفاده از روش‌هایی مانند ایجاد روتین، تمرین جدایی تدریجی، استفاده از ابزارهای بصری و تقویت رفتارهای مثبت می‌توان به کودک کمک کرد تا احساس امنیت بیشتری داشته باشد و به مرور زمان با موقعیت‌های جدایی سازگار شود.

چگونه کودک اوتیسم را برای جدایی کوتاه‌مدت آماده کنیم؟

آماده کردن کودک مبتلا به اوتیسم برای جدایی کوتاه‌مدت نیازمند برنامه‌ریزی، صبر و ایجاد احساس امنیت در کودک است. بسیاری از کودکان طیف اوتیسم به دلیل وابستگی زیاد به والدین و نیاز به پیش‌بینی‌پذیری، هنگام جدایی دچار نگرانی و بی‌قراری می‌شوند. بنابراین بهتر است والدین قبل از هر جدایی، کودک را به‌تدریج و به شیوه‌ای قابل فهم برای او آماده کنند.

یکی از مهم‌ترین روش‌ها، اطلاع دادن به کودک از قبل است. به جای اینکه ناگهان محیط را ترک کنید، بهتر است با زبان ساده یا با استفاده از تصاویر به کودک توضیح دهید که برای مدت کوتاهی می‌روید و دوباره بازمی‌گردید. استفاده از ابزارهای بصری مانند برنامه تصویری روزانه یا تایمر می‌تواند به کودک کمک کند زمان جدایی و بازگشت را بهتر درک کند.

روش مؤثر دیگر، تمرین جدایی‌های کوتاه و تدریجی است. والدین می‌توانند ابتدا برای چند دقیقه از کودک جدا شوند و سپس به تدریج مدت زمان جدایی را افزایش دهند. این کار به کودک کمک می‌کند تجربه‌های موفقی از جدایی داشته باشد و متوجه شود که والدین همیشه بازمی‌گردند.

همچنین داشتن یک روتین ثابت برای خداحافظی اهمیت زیادی دارد. خداحافظی کوتاه، آرام و تکرارشونده باعث می‌شود کودک به یک الگوی مشخص عادت کند و اضطراب کمتری داشته باشد. برای مثال می‌توان از یک جمله ثابت، یک بغل کوتاه یا دست تکان دادن استفاده کرد. تشویق کودک پس از تحمل جدایی نیز بسیار مهم است. تحسین کلامی، توجه مثبت یا یک پاداش کوچک می‌تواند به کودک نشان دهد که رفتار او موفقیت‌آمیز بوده است. با تکرار این روش‌ها، کودک به تدریج اعتماد بیشتری پیدا می‌کند و جدایی‌های کوتاه برای او قابل تحمل‌تر می‌شود.

مهم‌ترین علائم اضطراب جدایی در کودکان مبتلا به اوتیسم

اضطراب جدایی در کودکان مبتلا به اوتیسم معمولاً با مجموعه‌ای از نشانه‌های عاطفی، رفتاری و حتی جسمی همراه است. این کودکان هنگام دور شدن از والدین یا مراقبان اصلی ممکن است واکنش‌های شدیدی نشان دهند، زیرا حضور این افراد برای آن‌ها منبع اصلی احساس امنیت است. شناخت این علائم به والدین و مربیان کمک می‌کند تا زودتر مشکل را تشخیص دهند و اقدامات حمایتی مناسب را انجام دهند.

در مجموع، علائم اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم می‌تواند به شکل‌های مختلفی ظاهر شود و شدت آن در هر کودک متفاوت است. توجه به این نشانه‌ها و واکنش به‌موقع می‌تواند به والدین کمک کند تا با استفاده از روش‌های حمایتی و آموزشی، احساس امنیت بیشتری برای کودک ایجاد کرده و از تشدید اضطراب جلوگیری کنند.

نشانه های رفتاری اضطراب جدایی در سنین مختلف کودکان اوتیسم

اضطراب جدایی در کودکان مبتلا به اوتیسم در هر سن می‌تواند نشانه‌های رفتاری متفاوتی داشته باشد. با افزایش سن، شکل بروز این اضطراب از گریه و چسبندگی ساده به مقاومت، کناره‌گیری، رفتارهای تکراری یا حتی شکایت‌های جسمی تغییر می‌کند. شناخت این تفاوت‌های سنی به والدین و درمانگران کمک می‌کند واکنش مناسب‌تری داشته باشند.

• نوزادی و نوپایی: گریه شدید هنگام دور شدن والدین، چسبیدن به مادر یا پدر، بی‌قراری، امتناع از آرام شدن با دیگران و واکنش منفی به حضور افراد ناآشنا دیده می‌شود.
• ۲ تا ۴ سالگی: کودک هنگام رفتن والدین جیغ می‌زند، دنبال آن‌ها می‌رود، به لباسشان می‌چسبد، به سختی آرام می‌شود و در محیط جدید مقاومت زیادی نشان می‌دهد.
• ۴ تا ۶ سالگی: مقاومت در رفتن به مهدکودک، گریه قبل از خروج از خانه، پنهان شدن، قشقرق، وابستگی شدید به یک والد و دشواری در پذیرش تغییرات روزانه دیده می‌شود.
• ۶ تا ۹ سالگی: امتناع از مدرسه، شکایت از دل‌درد یا سردرد، نگرانی مداوم درباره بازگشت والدین، تماس‌خواهی زیاد و بروز بیشتر رفتارهای تکراری در زمان جدایی مشاهده می‌شود.
• ۹ تا ۱۲ سالگی: اضطراب به شکل پرخاشگری، انزوا، بی‌قراری، نگرانی مداوم، افت تمرکز در مدرسه، وابستگی هیجانی بالا و مقاومت در خوابیدن یا ماندن بدون والدین بروز می‌کند.
• دوران نوجوانی: ممکن است به شکل اجتناب از حضور مستقل در جمع، نگرانی افراطی، تماس مکرر با والدین، تنش رفتاری، حملات خشم یا وابستگی شدید به روتین‌های خانوادگی دیده شود.

نشانه‌های رفتاری اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم با رشد کودک تغییر می‌کند، اما ریشه اصلی آن معمولاً احساس ناامنی، وابستگی و نیاز به پیش‌بینی‌پذیری است. توجه به این نشانه‌ها در هر سن می‌تواند به مداخله زودهنگام و کاهش شدت اضطراب کمک کند.

دلایل و عوامل ایجاد اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم

اضطراب جدایی در کودکان مبتلا به اوتیسم معمولاً فقط به وابستگی عاطفی به والدین محدود نمی‌شود، بلکه مجموعه‌ای از عوامل شناختی، هیجانی، محیطی و رفتاری در شکل‌گیری آن نقش دارند. کودکان طیف اوتیسم اغلب برای احساس امنیت به حضور افراد آشنا، روتین ثابت و محیط قابل پیش‌بینی نیاز دارند. به همین دلیل هر عاملی که این حس امنیت را مختل کند، می‌تواند زمینه‌ساز اضطراب جدایی شود.

اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم نتیجه ترکیب چندین عامل است و در هر کودک ممکن است شدت و دلیل آن متفاوت باشد. شناخت دقیق این عوامل به والدین و متخصصان کمک می‌کند تا به‌جای واکنش صرف به علائم، ریشه‌های اصلی اضطراب را شناسایی کرده و راهکارهای مؤثرتری برای کاهش آن به کار بگیرند.

چگونه اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم تشخیص داده می‌شود؟

تشخیص اضطراب جدایی در کودکان دارای اختلال طیف اوتیسم (ASD) فرایندی پیچیده است. چالش اصلی اینجاست که علائم اضطراب جدایی با برخی ویژگی‌های اصلی اوتیسم، مانند دشواری در تغییر روتین، مشکلات در تنظیم هیجانات، و ناتوانی در برقراری ارتباط اجتماعی، همپوشانی دارند. بنابراین، تشخیص دقیق نیازمند یک رویکرد تخصصی و چندبعدی است.

فرایند تشخیص عمدتاً بر پایه ارزیابی‌های بالینی متخصصان (روان‌شناسان کودک، روان‌پزشکان یا متخصصان رشد) استوار است. متخصصان معمولاً از ترکیبی از روش‌های زیر استفاده می‌کنند:

• مصاحبه‌های بالینی دقیق: گفتگو با والدین و مراقبان اصلی برای بررسی سوابق رفتاری کودک، شناسایی موقعیت‌هایی که اضطراب در آن‌ها تشدید می‌شود و بررسی اینکه آیا این رفتارها نسبت به سطح عملکرد پایه کودک افراطی یا غیرمتناسب هستند. متخصص باید بفهمد که آیا این اضطراب در مقایسه با سایر چالش‌های رفتاری کودک، الگوی جدیدی است یا شدت یافته است.
• مشاهده مستقیم: ارزیابی رفتارهای کودک در محیط‌های مختلف (خانه، مدرسه یا کلینیک) توسط متخصص برای درک دقیق‌تر نحوه واکنش او به جدایی از مراقبان اصلی.
• استفاده از ابزارهای غربالگری: پرسشنامه‌های استاندارد اضطراب کودک (مانند مقیاس‌های اضطراب جدایی) استفاده می‌شوند، اما باید با احتیاط و توسط متخصصی که با ویژگی‌های اوتیسم آشناست، تفسیر شوند.

نکته کلیدی در تشخیص (تشخیص افتراقی):

متخصص باید تعیین کند که آیا رفتارهای کودک (مثلاً گریه شدید یا امتناع از رفتن به مدرسه) ناشی از نقص در مهارت‌های ارتباطی و حسی اوتیسم است یا ناشی از یک اختلال اضطراب جدایی واقعی. برای مثال، اگر کودک از رفتن به مدرسه می‌ترسد، آیا به دلیل «ترس از نبودن در کنار والدین» است (اضطراب جدایی) یا به دلیل «حساسیت‌های حسی به محیط شلوغ مدرسه» (ویژگی اوتیسم)؟

در نهایت، تشخیص درست نیازمند درک عمیق از پروفایل منحصر‌به‌فرد کودک است. متخصص باید تشخیص دهد که آیا این رفتارها فراتر از چالش‌های عادی اوتیسم بوده و عملکرد روزمره کودک را به‌طور جدی دچار اختلال کرده است یا خیر. تشخیص به موقع به تدوین یک برنامه درمانی اختصاصی و مؤثر کمک شایانی می‌کند.

اشتباهات رایج والدین در مواجهه با اضطراب جدایی کودک اوتیسم

مواجهه با اضطراب جدایی در کودکان مبتلا به اوتیسم کار آسانی نیست و بسیاری از والدین با وجود نیت خوب و تلاش برای آرام کردن فرزندشان، ناخواسته رفتارهایی انجام می‌دهند که ممکن است اضطراب کودک را در طولانی‌مدت تشدید کند. شناخت این اشتباهات به والدین کمک می‌کند تا الگوهای رفتاری خود را اصلاح کرده و واکنش‌های حمایتی و سازنده‌تری در برابر ترس‌های کودک نشان دهند.

بسیاری از این اشتباهات به دلیل تمایل طبیعی والدین برای محافظت از کودک در برابر ناراحتی رخ می‌دهد. با این حال، کلید حل اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم، ایجاد یک تعادل میان همدلی و قاطعیت مهربانانه است. اصلاح این رفتارهای اشتباه و جایگزین کردن آن‌ها با روش‌های علمی، گامی بزرگ در جهت افزایش اعتماد‌به‌نفس و استقلال کودک خواهد بود.

بهترین راهکارها برای مدیریت اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم

بهترین راهکارها برای مدیریت اضطراب جدایی در کودکان اوتیسم بر پایه ایجاد امنیت، ثبات و آمادگی تدریجی است. این کودکان معمولاً به روتین‌های مشخص و حضور افراد آشنا وابسته هستند، بنابراین هرچه محیط قابل پیش‌بینی‌تر باشد، اضطراب آن‌ها کمتر می‌شود. یکی از مؤثرترین روش‌ها، داشتن برنامه روزانه ثابت و اطلاع دادن به کودک قبل از هر جدایی است. استفاده از برنامه تصویری، کارت‌های دیداری و تایمر می‌تواند به کودک کمک کند زمان رفتن و بازگشت والدین را بهتر درک کند.

راهکار مهم دیگر، تمرین جدایی تدریجی است. والدین باید جدایی را از چند دقیقه شروع کنند و به مرور زمان آن را افزایش دهند تا کودک به این تجربه عادت کند. همچنین داشتن یک الگوی خداحافظی کوتاه، آرام و تکرارشونده بسیار مؤثر است، زیرا خداحافظی‌های طولانی یا احساسی معمولاً اضطراب کودک را بیشتر می‌کند. تقویت رفتارهای مثبت نیز نقش مهمی دارد. وقتی کودک جدایی را بهتر تحمل می‌کند، تشویق کلامی، توجه مثبت یا پاداش کوچک می‌تواند اعتماد به نفس او را افزایش دهد. در کنار این موارد، همکاری میان والدین، مربیان و درمانگران اهمیت زیادی دارد تا کودک در همه محیط‌ها پیام یکسانی از امنیت و ثبات دریافت کند. اگر اضطراب شدید و مداوم باشد، مراجعه به روان‌شناس کودک یا متخصص اوتیسم می‌تواند به انتخاب روش‌های تخصصی‌تر کمک کند.